Fallen Angels » სკანდინავია http://www.gegepage.com David's Blog Thu, 24 Jun 2010 04:53:00 +0000 en hourly 1 http://wordpress.org/?v=3.0 სიცოცხლის ხე http://www.gegepage.com/2010/04/04/%e1%83%a1%e1%83%98%e1%83%aa%e1%83%9d%e1%83%aa%e1%83%ae%e1%83%9a%e1%83%98%e1%83%a1-%e1%83%ae%e1%83%94/ http://www.gegepage.com/2010/04/04/%e1%83%a1%e1%83%98%e1%83%aa%e1%83%9d%e1%83%aa%e1%83%ae%e1%83%9a%e1%83%98%e1%83%a1-%e1%83%ae%e1%83%94/#comments Sun, 04 Apr 2010 07:00:31 +0000 Dav1D http://www.gegepage.com/?p=328 მითოლოგიაში და თანამედროვე რელიგიურ წმინდა წიგნებში ხშირად გვხვდება “სიცოცხლის ხე” ან “სამყაროს ხე” (Tree of Life, World Tree) ხე ყველგან მოხსენიებულია როგორც რაიმე სიბრძნის შეცნობის და დაკავშირებულია სიცოცხლესთან. ოდინმა, სკანდინავიური მითოლოგიის მთავარმა ღმერთმა სიცოცხლის ხეზე 9 დღე და ღამე გაატარა რუნების სიბრძნის მისაღებად. ასევე ძველ აღთქმაში ხე დაკავშირებულია შემეცნებასთან. ქვემოთ მოყვანილია რამდენიმე მაგალითი მითოლოგიებიდან.

ქრისტიანობა – ძველი აღთქმა:

9. აღმოაცენა უფალმა ღმერთმა მიწიდან ყოველი ხე, სანახავად საამო და საჭმელად ვარგისი, შუაგულ ბაღში კი ხე სიცოცხლისა და ხე კეთილის და ბოროტის შეცნობისა.

სკანდინავიური მითოლოგია:

“იგდრასილი – ეს არის სამყაროს ხე რომელიც მიდგარდის ცენტრშია. მისი ტოტები ასგარდს წვდება. მთლიანი სამყარო დაყრდნობილია ამ ხეზე. ხეს აქვს სამი ფესვი. ერთი ფესვი ქვესკნელში (ჯოჯოხეთში) ჩადის, მეორე ყინულის გოლიათების სამეფოში და მესამე ადამიანთა სამყაროში.”

ბუდიზმი:

ბოლოს, (ბუდა) ერთი ლეღვის ხის ძირას დაჯდა ფეხმორთხმული და ჭეშმარიტების გამოცხადებას დაელოდა. მართლაც, სიდჰართამ მიიღო ჭეშმარიტების გამოცხადება, რამაც სახე გაუსხივოსნა, სიდჰართას ბუნება სრულიად გარდაიქმნა – ეს გამოღვიძებას ჰგავდა..

იბერიულ-კავკასიურ ხალხთა მითოლოგია:

“სამყაროს კიდეზე დგას ცხოვრების ხე, რომელიც ვერტიკალურად აერთებს ცას, დედამიწას და მიწისქწვეშა სამყაროს. ჩეჩნების და ინგუშების წარმოდგენების თანახმად, მიწისქვეშა სამყარო ვერტიკალურად შვიდ სხვა სამყაროდ იყოფა, რომლებიც ერთმანეთთან დაკავშირებულია თითოეული სამყაროს კიდეზე არსებული სოროებითა თუ საიდუმლო გამოქვაბულებით”

ასევე აღსანიშნავია ისიც რომ კავკასიურ მითოლოგიაში ღვთაებები ხალხს ხეების სახით ევლინებოდნენ.

ასევე კელტური მითოლოგიის წარმომადგენელ დრუიდებისთვის ხეები წმინდა იყო და ერთ ერთი ვერსიის თანახმად სიტყვა “დრუიდი” მოდის კელტური სიტყვიდან რომელიც მუხის ხეს ნიშნავს. ნუ ამ შემთხვევაში აქ საუბარია ზოგადად ხეებზე და არა სიცოცხლის ხეზე, მაგრამ საინტერესოა ის რომ სხვადასხვა კუთხის მითოლოგიებში არის საუბარი ერთ ხეზე და ზოგადად ხეებს საკმაოდ დიდ მნიშვნელობას ანიჭებდნენ ჩვენი წინაპრები.

ეგვიპტური მითოლოგია:

ხე მოხსენიებულია როგორც ატუმის აკაციის ხე რომელსაც ეგვიპტელი ხალხი სიცოცხლის ხედ მიიჩნევდა. ხე რომელიც სიცოცხლით და სიკვდილით არის გარშემორტყმული.

ასევე სიცოცხლის ხე გვხვდება ასირიულ მითოლოგიაში. თუმცა ეს ტერმინი თანამედროვე მეცნიერების შერქმეულია და ეს რელიგიური სიმბოლოები რომლებსაც მეცნიერები სიცოცხლის ხედ მიიჩნევენ, არწვის თავიან ღვთაებებად არის გამოსახული. ასირიულ წყაროებში არ არის ნახსენები სიცოცხლის ხე, მაგრამ მეცნიერები ვარაუდობენ რომ ეს სიმბოლოები ხესთან არის დაკავშირებული.

ჩინურ მითოლოგიაში ხე გამოსახულია როგორც ფენიქსი და დრაკონი. დრაკონი ხშირად უკვდავებას წარმოადგენს. ტაოისტურ მოძღვრებაში ნახსენები ატმის ხე რომელიც 3000 წელიწადში ერთხელ ისხამს ნაყოფს. ხის ნაყოფი ადამიანს უკვდავებას ანიჭებს.
1900 წელს არქეოლოგებმა ჩინეთში აღმოაჩინეს 4 მეტრიანი ბრინჯაოს ხე რომელზეც ფენიქსი და დრაკონი ეკიდა. ხის ნაყოფი კი ატამი იყო.

სიცოცხლის ხე ასევე გვხვდება მესოამერიკულ, ინდურ და სხვა მითოლოგიებში და ამის შესახებ შემდეგ პოსტში დავწერ. საკმაოდ საინტერესო ფაქტია ის რომ ამდენ მითოლოგიას ერთი საერთო ხე აკავშირებს.

როდესაც სტატიის წერა დავიწყე, არ მეგონა დიდი თუ გამოვიდოდა რადგანაც მხოლოდ სკანდინავიურ/კავკასიურ მითოლოგიაზე და ძველ აღთქმაზე ვაპირებდი დაწერას. თუმცა სხვა ბევრი მითოლოგიაც შემხვდა რომელიც ერთ პოსტში ვერ ჩავატიე : ) გაგრძელება აუცილებლად იქნება.

]]> http://www.gegepage.com/2010/04/04/%e1%83%a1%e1%83%98%e1%83%aa%e1%83%9d%e1%83%aa%e1%83%ae%e1%83%9a%e1%83%98%e1%83%a1-%e1%83%ae%e1%83%94/feed/ 0 World of Warcraft http://www.gegepage.com/2010/02/06/world-of-warcraft/ http://www.gegepage.com/2010/02/06/world-of-warcraft/#comments Sat, 06 Feb 2010 23:46:43 +0000 Dav1D http://www.gegepage.com/?p=246

არ ვიცი რა ვუწოდო ამ თამაშს .. თამაში არა, უფრო სამყაროს სადაც ხარ ნაწილი მსოფლიო მითოლოგიის და ხარ ერთ ერთი ზღაპრული არსება რომელიც თავის გადარჩენისთვის იბრძვის.

ეს არის World of Warcraft რომლის ნაწილი 10 მილიონზე მეტი მოთამაშეა. მათ შორის მეც ვიყავი დიდი ხანი, მაგრამ დროის უქონლობის გამო ძალიან სწრაფად (რომ არ გადამეფიქრებინა) დავაჭინე Uninstall ს და ისეთი შეგრძნება მქონდა თითქოს საკუთარ შვილს ვახროჩობდი : D მივატოვე ჩემი ელფი და დავუბრუნდი ისევ ადამიანთა უაზრო და ბოროტ სამყაროს : (

ერთ რჩევას მოგცემთ .. თუ მითოლოგიები გიყვართ, ამ თამაშის ჩაწერა არც იფიქროთ : D 2 თვეა დავანებე თავი და რაც სკანდინავიური მითოლოგიის კითხვა დავიწყე იმის მერე “ლომკები” მაქვს =)

განსაკუთრებით მომწონს თამაშის დახვეწილი ისტორია .. აქ არაფერი ხდება უაზროდ : ) ყველა ომს თუ რაიმე სხვა მოვლენას თავისი მიზეზი აქვს. WoW ის ვიკი ქართულ ვიკიპედიაზე დიდია :D ასევე ის რომ ძალიან ცოტას თუ შეხვდებით პატარა ასაკის მოთამაშეებს.. ჩემ გილდში მგონი ყველა 25+ იყო და თავს პატარად ვგრძნობდი : ( :D

აი ეხლა ვუყურებ თაროზე შემოდებულ ყუთს რომელშიც ამ სამყაროში დამაბრუნებელი კარია 8 დისკის სახით .. რამდენიმე დღე ვიფიქრებ კიდე და მერე ვნახოთ :P ..

თქვენ კი ვისაც ჯანმრთელი ცხოვრების წესი გაქვთ არჩეული და არ ეკარებით არანაირ ნარკოტიკს .. თუ გადაიფიქრეთ და მოგინდათ რაიმე ძლიერი ნარკოტიკი, შეგიძლიათ შეხვიდეთ აქ !!!

]]> http://www.gegepage.com/2010/02/06/world-of-warcraft/feed/ 8 სკანდინავიური მითოლოგია #2 http://www.gegepage.com/2010/02/04/%e1%83%a1%e1%83%99%e1%83%90%e1%83%9c%e1%83%93%e1%83%98%e1%83%9c%e1%83%90%e1%83%95%e1%83%98%e1%83%a3%e1%83%a0%e1%83%98-%e1%83%9b%e1%83%98%e1%83%97%e1%83%9d%e1%83%9a%e1%83%9d%e1%83%92%e1%83%98%e1%83%90/ http://www.gegepage.com/2010/02/04/%e1%83%a1%e1%83%99%e1%83%90%e1%83%9c%e1%83%93%e1%83%98%e1%83%9c%e1%83%90%e1%83%95%e1%83%98%e1%83%a3%e1%83%a0%e1%83%98-%e1%83%9b%e1%83%98%e1%83%97%e1%83%9d%e1%83%9a%e1%83%9d%e1%83%92%e1%83%98%e1%83%90/#comments Thu, 04 Feb 2010 07:48:16 +0000 Dav1D http://www.gegepage.com/?p=237

მიდგარდი უზარმაზარი ოკეანით იყო გარშემორტყმული. ოდინმა, ვილიმ და ვემ შექმნა მიწები მეგობარ გოლიათების სამეფოსთან ახლოს. ორი ხისგან მათ შეკმნეს ადამიანი : ქალი და კაცი.
ოდინმა მათ მისცა სული და სიცოცხლე. ვილიმ მათ მისცა ცოდნა და მოძრაობის უნარი. ვემ კი ტანსაცმელი და სახელები. მამაკაცს აში ერქვა. ხოლო ქალს კი ელმი. აში და ელმი არიან ადამიანების პირველი წინაპრები.

ამის შემდეგ მათ ააშენეს ასგარდი, ღმერთების სამყოფელი. დარბაზში რომელსაც ჰლიდკალფი ერქვა, ზის ოდინი თავის სამეფო ტახტზე, საიდანაც იგი გადმოჰყურებს მთელ დედამიწას. ოდინი დაქორწინდა გოლიათ ფიორგვინის შვილ ფრიგაზე.

იგდრასილი – ეს არის სამყაროს ხე რომელიც მიდგარდის ცენტრშია. მისი ტოტები ასგარდს წვდება. მთლიანი სამყარო დაყრდნობილია ამ ხეზე. ხეს აქვს სამი ფესვი. ერთი ფესვი ქვესკნელში (ჯოჯოხეთში) ჩადის, მეორე ყინულის გოლიათების სამეფოში და მესამე ადამიანთა სამყაროში.
ხის ქვეშ არის წყარო სახელად ურდა, რომელსაც ნორნები – სამი ბედისწერის ქალღმეთი იცავს. იქვე არის სხვა ორი წყარო, რომლებიც იგდრასილს კვებავენ. ერთის სახელია ჰვერგელმერი და მეორის მიმერის წყარო. დრაკონი ნიდჰოგი, რომელიც  ჰვერგელმერში ბინადრობს, ღრღნის იგდრასილის ფესვებს. მიმერი არის სიბრძნის წყარო და მას ყველაზე ბრძენი არსება მიმერი იცავს.

ბიფროსტი

ღმერთებმა ააშენეს ხიდი ბიფროსტი ასგარდიდან (ზეცა) მიდგარდამდე (დედამიწა). მას ჰეიმდალი იცავდა. ჰეიმდალს ძალიან ფხიზლად ძინავს, ხედავს თითქმის ყველაფერს და მას ესმის ბალახის გაზრდის ხმაც კი.

ღმერთები და ქალღმერთები

სკანდინავიური ღვთაებები დაყოფილია ორ ძირითად ჯგუფად: აესირი და ვანირი. ვანირები ან “დედამიწის ღმერთები”არიან სიმდიდრის და ნაყოფიერების ღვთაებები. ისინი დაკავშირებულები არიან მიწასთან და ზღვასთან.ყველაზე გავლენიანები ვანირთა შორის არიან : ნჯორდი, ფრეირი, აეგირი და ფრეა.
აესირი  (“ცის ღმერთები”) არის ძალის, სიბრძნის და ომის სიმბოლო. ისინი ცხობრობენ დიდ ხანს, მაგრამ უკვდავები არ არიან. ოდინი არის ღმერთების ლიდერი. თორი თავის მაგიურ უროსთან ერთად, არის ელვის ღმერთი რომელიც ადამიანების მეთვალყურეა.ლოკი გოლიათია. იგი არ იყო აესირის ღმერთი თუმცა ოდინმა მასთან ძმობის ფიცი დადო და ამის შემდეგ ისნი სისხლის ძმები არიან. ლოკი თაღლითი და აუტანელია.

უძველეს წარსულში აესირსა და ვანირს შორის საშინელი ომი იყო. კომფლიქტი ღმერთებს შორის მაშინ დაიწყო როდესაც ოდინმა და თორმა უარი თქვეს ეღიარებინათ გოდჰუდი და ვანირი. თუმცა ომის შემდეგ ღმერთებმა ზავი დადეს და გადაწყვიტეს “გაეცვალათ” ღმერთები ერთმანეთში. ვანირის ღმერთებმა ნჯორდი და მისი შვილები ფრეირი და ფრეა გაგზავნეს აესირში. აესირის ღმერთებმა კი მიმირი და ჰოენირი. ზავი ღმერთებმა ერთად შეკრებით აღნიშნეს. შეხვედრის დროს მათ ჩააფურთხეს თასსში და შექმნეს გოლიათი კვასირი, რომელიც მშვიდობის და ჰარმონიის სიმბოლო იყო. კვასირი შემდეგ პოეტების შთაგონების წყარო გახდა.

]]> http://www.gegepage.com/2010/02/04/%e1%83%a1%e1%83%99%e1%83%90%e1%83%9c%e1%83%93%e1%83%98%e1%83%9c%e1%83%90%e1%83%95%e1%83%98%e1%83%a3%e1%83%a0%e1%83%98-%e1%83%9b%e1%83%98%e1%83%97%e1%83%9d%e1%83%9a%e1%83%9d%e1%83%92%e1%83%98%e1%83%90/feed/ 1 რუნები – სახეობები http://www.gegepage.com/2010/01/19/%e1%83%a0%e1%83%a3%e1%83%9c%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%98-%e1%83%a1%e1%83%90%e1%83%ae%e1%83%94%e1%83%9d%e1%83%91%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%98/ http://www.gegepage.com/2010/01/19/%e1%83%a0%e1%83%a3%e1%83%9c%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%98-%e1%83%a1%e1%83%90%e1%83%ae%e1%83%94%e1%83%9d%e1%83%91%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%98/#comments Wed, 20 Jan 2010 04:01:57 +0000 Dav1D http://www.gegepage.com/?p=126 სანამ რუნების  გამოყენებას დაიწყებთ, კარგად უნდა იცნობდეთ. ამ პოსტში არ არის განხილული რუნების მისტიკურ მნიშვნელობა. გადაიკითხეთ და შეიქმენით ზოგადი წარმოდგენა რუნების სახეობებზე. რუნები გავრცელებული იყო სხვადასხვა ტომებში, ამიტომაც დროთა განმალობაში სხვადასხვა ქვეყნებში სახეცვლილება განიცადა.

ადრეული Futhark

ეს არის რუნული დამწერლობის უძველესი ვერსია. გავრცელებული იყო გერმანულ და სკანდინავიურ ტომებში. ანბანის სხვა ფორმები ჩამოყალიბდა ადრეული Futhark იდან.

eldrfuthark

გოთური რუნები
გოთური, “მკვდარი” ენა რომელიც გავრცელებული იყო არის აღმოსავლეთ გერმანიაში. დამწერლობისთვის იყენებდნენ რუნულ ანბანს. ძალიან ცოტაა ცნობილი გოთური რუნების შესახებ. ერთ ერთი თეორიის მიხედვით ეს არის “ადრეული Futhark” ის სახეცვლილება სადაც ზოგიერთი რუნა გოთებმა მოიგონეს. ამის დამტკიცება ძნელია იმიტომ რომ ძალიან ცოტა ნაწერია შემორჩენილი.

gothic_runes

ანგლო-საქსონური Futhorc
ამ ანბანში რამოდენიმე რუნაა დამატებული. ანბანი ბრიტანეტში ანლო-საქსება შემოიტანეს დაახლოებით მეხუთე საუკუნეში და იყენებდნენ მეთერთმეტე საუკუნემდე.

წარწერები ძირითადად ნაპოვნია სამკაულებზე, იარაღზე, ქვებზე და სხვა საგნებზე. ძალიან ცოტა ხელნაწერია შემორჩენილი.

asrunes

ახალგაზრდა რუნები
ან “უბრალო რუნები”, ეს არის ადრეული Futhark ის კიდევ ერთი სახე ცვლილება. გამოიყენებოდა სკანდინავიურ ქვეყნებში, ვიკინგური ხანის დასაწყისიდან. ეს იყო მთავარი დამწერლობა ნორვეგიაში, შვედეთში და დანიაში. თუმცა მეთორმეტე საუკუნეში დამწერლობა ლათინურმა შეცვალა. ამის მიზეზი სკანდინავიური ქვეყნების გაქრისტიანება არის.

დანიური Futhark

futhark_danish

შვედური – ნორვეგიული Rök რუნები

futhark_short-twig

ნორვეგიული Futhark

futhark_norwegian

გოთენბურგული რუნები

gothenburg_runes

]]> http://www.gegepage.com/2010/01/19/%e1%83%a0%e1%83%a3%e1%83%9c%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%98-%e1%83%a1%e1%83%90%e1%83%ae%e1%83%94%e1%83%9d%e1%83%91%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%98/feed/ 2 რუნები – Intro http://www.gegepage.com/2010/01/19/%e1%83%a0%e1%83%a3%e1%83%9c%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%98-intro/ http://www.gegepage.com/2010/01/19/%e1%83%a0%e1%83%a3%e1%83%9c%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%98-intro/#comments Wed, 20 Jan 2010 03:23:06 +0000 Dav1D http://www.gegepage.com/?p=118 runes1 მინდა ცოტა რამ დავწერო რუნების შესახებ. თვითონ რუნები ძალიან დიდი თემაა ამიტომ რამდენიმე ნაწილად დავყოფ და ნელ ნელა დავწერ. (როგორც სკანდინავიურ მითოლოგიას)

რუნები არის უძველესი გერმანული ანბანი რომელიც გამოიყენება დამწერლობისთვის, მკითხაობისთვის და მაგიისთვის. რუნები გამოიყენებოდა ჩრდილოეთ ევროპაში, სკანდინავიაში,ბრიტანულ კუნძულებზე და ისლანდიაში ქრისტეშობამდე დაახლოებით 100 წლიდან ქრისტეშობიდან 1600 წლამდე. რუნული დამწერლობა ასევე აღმოჩენილია ჩრდილოეთ ამერიკაში რაც ადასტურებს ვიკინგების ამერიკაში მოგზაურობას კოლუმბამდე დიდი ხნით ადრე.

რუნული ანბანი პირველად ცენტრალურ ევროპაში, გერმანულ ტომებში გვხვდება. ზოგიერთი ასო გადმოღებული იქნა სხვა დამწერლობიდან როგორიცაა ბერძნული,ეტრუსკული და ადრეული რომაული. რუნები შედგენილია სწორი ხაზებისგან რათა ადვილად ამოიკვეთოს ხეზე ან ქვაზე. უძველესი ქვაზე ამოტვიფრული რუნა დათარიღებულია მესამე საუკუნით.

რუნულ დამწერლობას ეწოდება FUTHARK -ანბანის პირველი 6 ასო. რუნები გავრცელებული იყო სხვადასხვა ქვეყნებში რამაც გამოიწვია მათი შეცვლა. არსებობს რამდენიმე სახის ანბანი.
ძველი გერმანული ანბანი “ადრეული Futhark” შეიცავს 24 რუნას. სკანდინავიურ რუნულ ანბანში კი გვხვდება მხოლოდ 16 რუნა. 400-600 წლებში გერმანულმა ტომებმა ანგლო-საქსებმა დაიპყრეს ბრიტანეთი და დაპყრობილ ტერიტორიაზე შემოიტანეს რუნული დამწერლობა. ამის შემდეგ რამოდენიმე რუნამ სახე იცვალა. რუნების რაოდენობა გაიზარდა 33 მდე. ეს ანბანი ანგლო/საქსონური Futhorc ით არის ცნობილი.

რუნების შესწავლისთვის სასურველია მითოლოგიის, ისტორიის და ძველი ევროპული/სკანდინავიური კულტურის ცოდნა. (ამიტომაც დავწერე პოსტი ნორვეგიულ მითოლოგიაზე : ) ) ეს თქვენი ასარჩევია, შეგიძლიათ უბრალოდ გადაიკითხოთ და იცოდეთ ზოგადად რუნებზე ან ჩაეძიოთ და შეისწავლოთ საფუძვლიანად. ამაში გარკვეულ წილად დაგეხმარებით. ასევე არის მასალა ინტერნეტში ინგლისურ ენაზე.

ახლა კი დავამთავრებ ამ პოსტს და დავიწყებ მეორის წერას. არ მინდა ძალიან დიდი გამოვიდეს (მოუხერხებელი წასაკითხია) რუნებზე მასალა ძალიან ბევრია, შევეცდები ბევრი დავწერო მაგრამ თუ დაინტერესება არ იქნა აზრი არ ექნება. ამიტომ გთხოვთ დააფიქსიროთ თქვენი აზრი კომენტარის სახით : )

ეს კი ადრეული Futhark ია. უფრო ვრცლად შემდეგ პოსტში დავწერ.

eldrfuthark

]]> http://www.gegepage.com/2010/01/19/%e1%83%a0%e1%83%a3%e1%83%9c%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%98-intro/feed/ 0